Wat achtergronden bij Ophelia en de Romantiek door Johannie van Tuel.

Ophelia 2 Tej van Helmond 2De romantiek is een kunststroming uit de 19e eeuw. (*uit Wikipedia)

De romantiek was een stroming in de Westerse cultuur die zich aan het einde van de 18e eeuw en het begin van de 19e eeuw sterk deed gelden in de kunst en het intellectuele leven van met name Duitsland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk.

In de romantiek werd, in reactie op de Verlichting, de subjectieve ervaring als uitgangspunt genomen. Hierdoor kwamen introspectie, intuïtie, emotie, spontaniteit en verbeelding centraal te staan.

De naam romantiek is ontleend aan de middeleeuwse romances – verhalen waarin feilbare mensen de droom van volmaaktheid najagen. Aanvankelijk had het woord niet de misprijzende connotatie die tegenwoordig aan een woord als sentimenteel kleeft.

In de romantische periode van de klassieke muziek maken componisten steeds grotere composities met steeds meer noten en moeilijkere ritmes. Ze gebruiken veel en vreemde, niet eerder toegepaste muziekinstrumenten. Er is veel drama en emotie te horen. Alles draait om wat mensen voelen, fantasie en de natuur. Veelvuldig terugkerende thematiek omvat dan ook onder andere de verheerlijking van de liefde (zowel de ideale als onmogelijke), hang naar het nostalgisch verleden, hernieuwd enthousiasme voor de natuur, de dood en de spontane en subjectieve menselijke emoties als vreugde, verdriet, verwondering, angst, pijn en verlangen.

De romantiek manifesteerde zich in vele takken van kunst, onder meer in de schilderkunst (Delacroix, Constable, Turner, Friedrich)

Ophelia is een personage uit William Shakespeares beroemde toneelstuk Hamlet. Het verhaal speelt zich af in Denemarken. Hamlets vader (Hamlet de Oude) is koning, maar wordt vermoord door zijn broer Claudius die vervolgens met de koningin, Hamlets moeder Gertrude, trouwt. Hamlet wil Claudius vermoorden maar vermoordt per abuis Polonius: hij is de adviseur van Claudius en vader van zijn geliefde Ophelia. Hamlet vertrekt naar Engeland. Ophelia is krankzinnig geworden door het verlies van haar vader en het vertrek van Hamlet. Ze zingt flarden van liedjes en plukt bloemen langs de oever van een rivier, maar valt en verdrinkt. Haar verdrinkingsdood wordt beschreven door koningin Gertrude in de zevende scène van het vierde bedrijf. In Nederlandse vertaling:

Ze rekte zich om aan de wilgentakken haar krans te hangen
Een jaloerse twijg brak af
Ze viel met haar verworven schatten in het wenend beekje
Wijd lag op het water haar jurk
die als een meermin haar deed drijven
Zo zong ze brokstukken van oude liedjes
alsof ze zich van geen gevaar bewust was
Of was geboren in dat element, ermee vertrouwd
Lang heeft het niet geduurd
Haar jurk trok zwaar van het gedronken water de stakker
Van haar klank omspoelde bed naar het moddergraf.

In de beeldende kunst is dit thema ontelbare keren gebruikt, in verschillende technieken, in verschillende periodes. De contrasten van een de dood die een jong mens overkomt; schoonheid en lijden;

https://www.google.nl/search?hl=nl&tok=o57ZspzTzUrizQMuYmbWIg&cp=21&gs_id=2d&xhr=t&q=Ophelia+moderne+kunst&bav=on.2,or.r_gc.r_pw.&bpcl=38093640&biw=1280&bih=578&wrapid=tljp1352568663822040&um=1&ie=UTF-Millais

Millais schildert in 1852 het moment waarop zij zingend haar zelfverkozen dood tegemoet gaat. Het leidde ook bijna tot de dood van zijn model Elizabeth Siddal. Door urenlang in een steeds kouder wordend bad te moeten liggen liep zij longontsteking op. Het uiteindelijke resultaat is een meesterwerk dat zijn kracht na anderhalve eeuw nog niet verloren is. De gedetailleerde weergave van de natuur en het lichaam is verbluffend. Het schijnt dat Millais vier maanden aan de achtergrond heeft gewerkt om vervolgens in een aantal uur het lichaam te schilderen. Het werk heeft een voor die tijd gedurfde seksuele connotatie. Door haar licht geopende mond en haar ontvangende armen is er ongetwijfeld iets sensueels aan deze stervende vrouw. Tegelijkertijd zijn er door deze houding ook herinneringen aan het lijden en de dood van Christus. Het krijgt hierdoor een gruwelijke schoonheid die het publiek destijds erg kon waarderen.

http://www.8weekly.nl/artikel/6176/john-everett-millais-en-me-ophelia-vluchten-in-schoonheid-millais-in-nederland-van-melancholie-tot-sensualiteit.html

Ophelia’s beroemdste portret stamt uit 1852. De Romantische schilder John Millais portretteerde haar drijvend in een moerassig, ondiep water, met vers geplukte bloemen in haar handen. Het is een archetype, zo blijkt in de foto’s en video’s in Arnhem, waar verschillende vrouwen heel negentiende-eeuws ronddrijven. Hun teint is bleek, symbool van een niet-ontpopt leven, hun haren en waterplanten vormen jugendstil vervlechtingen, symbool van het terugkeren naar de natuur. Daar gaat Ophelia ook over: de cyclus van het leven, de onvermijdelijkheid van de dood.

http://www.samdrukker.com/index.php?option=com_content&view=article&id=13&Itemid=11#

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s